ابراهيم عاملي ( موثق )
205
تفسير عاملي ( فارسي )
مصلحتى دارد اگرچه نتوانند آن را تشخيص دهند و معتقد شدهاند كه سعادت در اطاعت است و شقاوت در معصيت . * ( وَما كانَ اللَّه لِيُضِيعَ إِيمانَكُمْ ) * - 143 نفحة الرّحمان نهاوندى : حكايت شده است كه عدّهاى قبل از تغيير قبله مردند مثل ابو امامه و سعد بن زراره و برآء بن عازب و ديگران چون قبله عوض شد باز - ماندگان اينها ناراحت شدند كه شايد مردگان ما از نماز و قبله محروم باشند و نمازهاى به طرف بيت المقدس باطل باشد . از پيغمبر ص پرسيدند : حال اينها چگونه است ؟ اين آيه نازل شد كه هر دو نماز تكليفى است براى مصلحت در هنگام خود و هر كس بوظيفه و تكليف خود رفتار كرد البتّه به نتيجهى آن ميرسد كه خدا مزد نكوكاران را نابود نمىكند . * ( إِنَّ اللَّه بِالنَّاسِ لَرَؤُفٌ رَحِيمٌ ) * - 143 استفاده از معنى رأفت و رحمت كه در مجمع البحرين نوشته است : رأفت و رحمت هر دو بمعنى مهربانى است ولى رحمت به مهربانى است بطور كلَّى خواه با استحقاق و خواه بىاستحقاق و براى مصلحت ولى رأفت فقط مهربانى به مستحق است از اين جهت اوّل اعلام رأفت شده است كه خدا رؤف است بعد از آن « رحيم » گفته شده است تا بفهماند كه در احسان بخلق مضايقه نيست و غير مستحقّ هم از عنايت ازلى بهرهمند مىشود . مجمع : بعضى قاريها « رؤف » بدون اشباع و بعضى با اشباع به صورت واو بر وزن فعول خواندهاند . سخن ما : در معاملات و مبارزهها اصطلاح مشهورى است : دست حريف را خواند . اين مطلب يك اصل مهمّى است در تنازع بقاء بشر كه هميشه در نقشهى دفع خطر آينده است . در اوّل اين آيه مسلمين را به اين مطلب راهنمائى كرده است :